Vogelwerkgroep

Inventarisatie Schorisgat 2006

Vorig jaar werd voor de 6de keer alweer van maart tot augustus 2005 het Haachts Broek onderworpen aan een inventarisatie van de broedvogels.
Dit projekt zal vanaf dit jaar een belangrijke uitbreiding kennen. Er werd immers beslist om gedurende drie aanéénsluitende jaren de volledige Haachtse Leibeekvallei onder handen te nemen.

Het komende broedseizoen zal het Schorisgat worden geïnventariseerd, en volgend jaar, seizoen 2007, zal het Schoon Broek aan de beurt komen. Onderstaand kaartje toont de perimeters van de bedoelde gebieden.

Voor de inventarisaties van het Schorisgat en het Schoon Broek zal dezelfde inventarisatiemethode worden toegepast. Het betreft de kwantitatieve inventarisatie volgens de uitgebreide territoriumkarteringsmethode. Het aantal opgevolgde soorten zal niet worden beperkt. Alle vogelsoorten, ook de meer algemene vogelsoorten  (Tjiftjaf, Roodborst, Winterkoning, Houtduif, Merel, Zanglijster, Pimpelmees, Koolmees en Zwartkop en Heggemus) worden geinventariseerd.

Het feit dat de methodologie ongewijzigd blijft, zal er toe leiden dat de resultaten van de drie gebieden onderling zullen kunnen worden vergeleken. Dit opent veelvuldige, en opwindende perspektieven voor specifieke onderzoeken.

Het broedvogelinventarisatieprojekt “Haachtse Leibeekvallei”

                Van 1990 af reeds loopt in het Haachts Broek een inventarisatie van de broedvogels. De inventarisatiejaren zijn: ’90, ’91, ’92, ’93, 2000 en 2005. In 2006 kwam het Schorisgat aan bod en in 2007 is een soortgelijke inventarisatie voorzien in het Schoonbroek. Samen vormen deze drie gebieden projekt nr. 9976 van Natuurpunt: de Haachtse Leibeekvallei…
In de toekomst zijn herhalingen gepland (bv 2010; Haachts Broek) zodat opvolging van het broedvogelbestand gewaarborgd is.
Via deze tekst licht ik het gebied, het projekt en methodologie kort toe. Voor meer informatie, zoals resultaten, foto’s, kaartmateriaal, de verzamelde nieuwsbrieven,…verwijs ik naar de website.

                De Haachtse Leibeekvallei is een verzamelnaam voor de deelgebieden Haachts Broek, Schorisgat en Schoonbroek. Deze gebieden kan men situeren ten zuiden van de gemeente Haacht. De streek van Haacht behoort tot een oostelijke uitloper van Binnen-Vlaanderen, liggend tussen de Zuiderkempen en het Brabants Plateau.
Overeenkomstig het gewestplan Leuven is het gebied hoofdzakelijk ingetekend als natuurgebied en landschappelijk waardevol gebied. Het in het gewestplan voorziene tracé van een verbindingsweg dwars door het Haachts Broek was de aanleiding tot het opzetten van dit projekt. Bij de herziening van het gewestplan, in het kader van het Struktuurplan Vlaanderen werd deze weg geschrapt.

                In 1990 nam het projekt aanvang. Er werd een bondige "inventarisatiehandleiding" opgesteld en verspreid onder meerdere personen. Ook werden vele mensen aangeschreven en uitgenodigd om deel te nemen aan dit projekt. Deze oproepen leverden een kleine, maar vaste schare van veldmedewerkers op. Na vier jaar echter bleken enkelen af te haken en bleven er té weinig medewerkers over om het projekt nog een jaar langer draaiende te houden, zoals oorspronkelijk bedoeld was. Een lustrumjaar zou leuk geweest zijn... maar 4 jaar inventariseren bleek gelukkig ruim voldoende te zijn. Het inventarisatiewerk van 1990 werd evenwel overgedaan in 2000 en 2005. Het entoesiasme was opnieuw zo groot dat er zelfs méér inventarisatie-uren werden geklopt dan in het beginjaar 1990.

                Het kiezen van de juiste inventarisatiemetode is van groot belang. Er werd gekozen voor de “uitgebreide territoriumkartering”. Nu is dit een methode die erg arbeidsintensief is, zowel voor wat het veldwerk betreft, als wat de verwerking van de gegevens betreft. Voor een gebied van behoorlijke grootte, zoals bijvoorbeeld het Haachts Broek met zijn 126 te inventariseren hectaren, dienen minstens 6 à 10 bezoeken worden uitgevoerd door een waarnemer die per week 3 bezoeken van ca. 1,5 uur verricht. Dat betekent dus een minimum van 27 uren over het hele gebied. Door het werken met 5 medewerkers was dit gelukkig geen onoverkomelijke zaak, het eerste inventarisatiejaar, 1990, bijvoorbeeld werden maar liefst 24 bezoeken uitgevoerd. Dit komt neer op een totaal van 40.43 uur. Om de medewerkers geboeid te houden werd vanaf 2005 voor een nieuwsbrief gezorgd. Deze werd maandelijks gemaild naar de waarnemers en geeft feedback over stand van zaken inzake gepresteerde inventarisatie-uren, voorlopige resultaten en in het oog te houden, broedverdachte soorten. Maar in eerste instantie is het doel van de nieuwsbrief de medewerker in te lichten in over welke gedragingen van welke soorten op dat moment van het inventarisatieseizoen vooral de aandacht moeten krijgen.
               
Binnenkort zal een definitieve website worden opgericht "Avifauna van de Haachtse Leibeekvallei" met daarop de resultaten van de volledige inventarisatieperiode. Hierin zal alvast een zeer uitgebreide gebiedsbeschrijving zitten, waaraan verschillende deskundigen meewerkten. Ook zullen hierin de resultaten te lezen zijn van het habitatonderzoek. Dit onderzocht onder andere de voorkeuren voor bepaalde vegetatietypes van de verschillende broedvogels. Hierbij werd vooral gezocht naar de waarde van populierenaanplantingen van verschillende leeftijd en met verschillende ondergroei. Aan de hand van twee parameters, de diversiteit en de densiteit van broedvogels, werden deze verschillende habitattypes beoordeeld. Met het verslag van dit habitatonderzoek werd deel genomen aan de Ereprijs graaf Léon Lippens 1995 en werd de eerste prijs in de wacht gesleept!

Volgend voorjaar, vanaf begin maart 2007, wordt aan de inventarisatie begonnen van het Schoonbroek. Dit betekent de voorlopige afronding van de trilogie en op het einde hiervan zal de volledige broedvogelpopulatie van de Haachtse Leibeekvallei bekend zijn.

Hieronder vind je het rapport van de inventarisatie. De rechtste optie is de link naar de tekst zoals verschenen in het Brakona jaarboek 2006-2007

Voor meer informatie, of om je op te geven als geinteresseerde vogelkijker, kan je terecht bij Johan De Meirsman, 0476/24.94.24 of via mail.